Adli Kontrol Kararına İtiraz Dilekçesi

………… ASLİYE CEZA MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
Gönderilmek üzere
………… SULH CEZA HÂKİMLİĞİ'NE

SORGU / DEĞİŞİK İŞ NO : …………
SORUŞTURMA NO         : …………

İTİRAZ EDEN (ŞÜPHELİ) : ………… (T.C. Kimlik No: …………)
Adres                 : …………

MÜDAFİİ               : ………… (varsa)

KONU                  : ………… tarihli adli kontrol kararına itiraz edilerek tedbirin kaldırılmasına, bu talep yerinde görülmezse daha hafif bir tedbirle değiştirilmesine karar verilmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR           :

1. Şüpheli hakkında ………… Cumhuriyet Başsavcılığının ………… soruşturma numaralı dosyasında ………… suçu şüphesiyle yürütülen soruşturmada, ………… tarihinde ………… şeklinde adli kontrol tedbirine karar verilmiştir (örneğin haftada ………… gün imza yükümlülüğü, yurt dışına çıkış yasağı, konutu terk etmeme). Karar şüpheliye ………… tarihinde bildirilmiş olup itiraz süresi içindedir.

2. Adli kontrol, tutuklama nedenlerinin varlığını gerektirir (CMK md. 109/1). Şüpheli ………… adresinde sürekli ikamet etmekte, ………… işyerinde düzenli olarak çalışmakta ve ailesiyle birlikte yaşamaktadır. Kaçma şüphesini gösteren somut bir olgu yoktur. Deliller toplanmış olup delillerin karartılması ihtimali bulunmamaktadır.

3. Uygulanan tedbir ölçülü değildir. Tedbir, şüpheli bakımından şu somut sonuçları doğurmaktadır: ………… (örneğin imza günlerinin çalışma saatleriyle çakışması, işin gerektirdiği yurt dışı seyahatlerinin engellenmesi, tedavi ihtiyacı).

4. Tedbirin amacı, daha hafif bir yükümlülükle de sağlanabilecek durumdadır. Bu nedenle tedbirin kaldırılması, olmadığı takdirde ………… şeklinde değiştirilmesi gerekmektedir.

HUKUKİ SEBEPLER       : 5271 s. Ceza Muhakemesi Kanunu md. 100, 109, 110, 111, 267 ve devamı; Anayasa md. 13 ve 23.

DELİLLER              : Adli kontrol kararı, soruşturma dosyası, ikametgâh belgesi, çalışma belgesi, tedbirin doğurduğu sonuçları gösteren belgeler ve her türlü yasal delil.

SONUÇ VE İSTEM        : Açıklanan nedenlerle itirazın kabulü ile ………… tarihli adli kontrol kararının kaldırılmasına; bu talep yerinde görülmezse tedbirin ………… şeklinde değiştirilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.

Tarih: …………

İtiraz Eden Şüpheli / Müdafii
Ad Soyad: …………
İmza: …………

EKLER:
1. Adli kontrol kararı
2. İkametgâh belgesi
3. Çalışma belgesi
4. …………

Ne zaman kullanılır?

Adli kontrol, tutuklama nedenlerinin bulunduğu hallerde şüpheliyi tutuklamak yerine belirli yükümlülüklere bağlayan bir koruma tedbiridir (CMK md. 109). Yurt dışına çıkamama, belirlenen yerlere düzenli olarak başvurma (imza yükümlülüğü), konutunu terk etmeme, belirli yerlere gitmeme, güvence yatırma, silah bulunduramama gibi yükümlülükler tek başına ya da birlikte uygulanabilir.

Adli kontrol kararına itiraz dilekçesi, tedbirin dayanağı olan tutuklama nedenlerinin bulunmadığını ya da seçilen yükümlülüğün kişinin çalışma, aile ve sağlık durumu karşısında ölçüsüz kaldığını ileri sürmek için kullanılır. Temel hakların sınırlanmasında ölçülülük ilkesi Anayasa md. 13’te, yerleşme ve seyahat özgürlüğü ise md. 23’te güvence altındadır.

Süre ve merci

Adli kontrole ilişkin kararlara itiraz edilebilir (CMK md. 111/2). Kanunda ayrı bir süre öngörülmediğinden itiraz, kararın öğrenilmesinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie verilecek dilekçeyle yapılır (CMK md. 268/1).

Soruşturma evresinde sulh ceza hâkimliğinin adli kontrol kararına yapılan itirazı, yargı çevresindeki asliye ceza mahkemesi hâkimi inceler (CMK md. 268/3-b). Kovuşturma evresinde asliye ceza mahkemesinin kararı ağır ceza mahkemesince, ağır ceza mahkemesinin kararı ise numara olarak izleyen daire ya da en yakın ağır ceza mahkemesince incelenir. İtiraz, tedbirin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz (CMK md. 269).

İtiraz süresi geçmiş olsa bile şüpheli veya sanık, tedbirin kaldırılmasını ya da değiştirilmesini her zaman isteyebilir; hâkim veya mahkeme Cumhuriyet savcısının görüşünü aldıktan sonra beş gün içinde karar verir (CMK md. 111/1).

Dilekçede bulunması gerekenler

• Kararın tarihi, sorgu ve soruşturma numaraları ile uygulanan tedbirin türü
• Tutuklama nedenlerinin bulunmadığına ilişkin somut olgular
• Tedbirin kişinin çalışma, aile veya sağlık durumunda yarattığı somut sonuçlar
• Ölçülülük ilkesine ilişkin açıklama
• Kaldırma talebi ve ikinci olarak önerilen daha hafif tedbir
• İkamet, çalışma ve özel durumu gösteren belgeler

Sonrasında ne olur?

İtiraz dosya üzerinden incelenir ve merciin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (CMK md. 271/4). Adli kontrolün devamının gerekip gerekmediği ayrıca en geç dört aylık aralıklarla değerlendirilir (CMK md. 110/4). Adli kontrol süresi, ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen işlerde en çok iki yıl olup zorunlu hallerde bir yıl uzatılabilir; ağır ceza işlerinde en çok üç yıldır ve kanundaki sınırlar içinde uzatılabilir (CMK md. 110/A).

Yükümlülüklere isteyerek uyulmaması halinde, hükmedilebilecek cezanın süresine bakılmaksızın tutuklama kararı verilebilir (CMK md. 112). Konutu terk etmeme yükümlülüğü altında geçen her iki gün, mahkûmiyet halinde cezadan bir gün olarak mahsup edilir; tedavi ve muayene tedbiri dışındaki diğer yükümlülüklerde mahsup yapılmaz (CMK md. 109/6).

Bu örnek genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın koşulları farklıdır ve metin somut duruma göre düzenlenmelidir.